Category Archives: History

Onwrikbaarheden in een wrikbaar heden

Beste Meneer De Wever,
Ik las deze ochtend met veel aandacht uw opiniebijdrage in De Morgen. Op enkele details na ben ik het met u eens. Het is tijd om een tandje bij te steken voor onze Europese beschaving.

Opinie van Bart de Wever in de Morgen

Opinie van Bart de Wever in de Morgen

De Westerling is niet meer trots. De wereldoorlogen die zoals u stelde Europa haar zelfzekerheid ontnamen waren geen ongeluk. Zij kwamen voort uit het onlosmakelijk met de Verlichting verbonden staatsnationalisme. De Joods-christelijke traditie, tweeduizend jaar pogroms met als apotheose de gaskamers, deed hetzelfde met religie. Natie en God hebben sindsdien plaats geruimd voor… ja, voor wat eigenlijk? De rente een puntje laten zakken om de consumptie aan te zwengelen? Angstvallig wachten op de nieuwe iPhone?

Onwrikbaarheden in een wrikbaar heden
Verlichte ideeën zoals individuele vrijheid, gelijke opportuniteiten en inspraak betekenen in een economisch eengemaakte wereld niets als ze niet op iedereen van toepassing zijn. Mensenrechten zijn universeel. Zij zijn niet Belgisch of Vlaams, Joods of Christelijk of Moslim. Iedereen heeft er altijd en overal recht op. Habeas corpus en zo. Maar de Westerse verlichte ideeën, net zoals de democratie zelf, zijn niet af. De gelijkheid van man en vrouw is, en hier verraad ik mezelf nogmaals als product van een Katholieke school, een werkwoord. Daar moeten vrouwen nog elke dag om vechten. Als we er de statistieken op naslaan lijken het evenwel vooral de mannen die de klappen uitdelen. We mogen ons met andere woorden niet op de borst kloppen voor iets dat nog niet gerealiseerd is.

Lead by example.
We moeten vaker praten over Westerse waarden. Maar the proof of the pudding is in the eating. Zijn wij bereid Belgische wapenfabrikanten uitvoer te ontzeggen naar landen die het niet nauw nemen met de Mensenrechten? Zijn wij bereid moedige beslissingen te nemen wat betreft de energiebevoorrading van Europa? Blijven we met andere woorden gas kopen van Rusland en de Centraal-Aziatische stan-staten? Blijven we met elke tankbeurt, via onze Saoedische partner, ISIS subsidiëren? En als we die beslissingen niet nemen, kunnen of mogen we dan verwachten dat in een immer krimpende wereld, ons handelen ginder, geen weerslag heeft op het leven hier?

Niets komt voort uit niets.
Over die oorlog dus… Als Islamoloog heb ik geen angst om gewapend islamfundamentalisme te benoemen en te analyseren. Politieke islam begon, geloof het of niet, als hervormings- moderniseringsbeweging, in reactie tegen de door u vermeldde koloniale bezetting. Repressie, door westerse, daarna door nationale regimes, verhardde de verschillende bewegingen. Sommige landen, Saoedi-Arabië op kop, steunden en steunen gewapende moslimmilitanten, om geopolitieke doeleinden te verwezenlijken. Dit gebeurt vaak met medeweten en steun van Westerse partners -zie Afghanistan in de jaren tachtig. Wat het Saoedische regime zelf betreft, aldus een Arabische volkswijsheid: waar koning of prinsen neerstrijken zijn er Bugatti’s, hoeren, en sloten cocaïne. M.a.w. de strijd, althans niet wat de spin in het web zelf aangaat, is er geen van beschavingen, maar een van geld, macht, en -we benadrukken- hoeren en cocaïne.

Democratie is onmogelijk zonder aansprakelijkheid. Zelfkritiek dus. Zeggen dat de Amerikaanse invasie van 2003 -ik ben trots dat mijn land zich daar destijds tegen verzette!- een belangrijke voedingsbodem creëerde voor de Islamitische Staat en uiteindelijk deze bloedige zomer van 2016 is geen defaitisme. Een soeverein volk werd -laten we wel wezen- vernietigd. De rule of law stelt dat de verantwoordelijken op de beklaagdenbank thuishoren. Wat voor Salah Abdesalam geldt, geldt ook voor Tony Blair en George Bush. Die confrontatie met onszelf moeten we durven aangaan.

Zo’n systeemanalyse gaat niet voorbij aan de individuele verantwoordelijkheid van de aanslagpleger. Waarom zovele jonge mannen ervoor kiezen ons land van melk en honing te verlaten voor een verre, bloederige woestijn, of de samenleving waarin ze geboren zijn aan te vallen, is een vraag die gesteld moet worden. Tenminste, als we ze niet, ieder naar eigen goeddunken, al zelf beantwoorden voor ze gesteld is.

Bloedbad.
Intussen moet het moorden stoppen. Een passief en onzelfzeker Europa brengt haar eigen toekomst in gevaar. Het erbarmelijke talmen tijdens de Bosnische burgeroorlog bijvoorbeeld, op amper vier uurtjes rijden van Wenen, was onvergeeflijk. Twintig jaar later laten we opnieuw een burgeroorlog verder etteren, buiten een luchtbombardement hier en daar met geleende bommen. Toegegeven, we kunnen Turkije, Saoedi-Arabië, Rusland, Iran, en anderen niet dwingen om de wapenleveringen te stoppen. Maar hoe vallen universele westerse waarden te rijmen met de gevoerde niets, maar dan ook niets realiserende realpolitik? Moeten we Turkije vrij spel geven tegen de Koerden in ruil voor minder vluchtelingen? Staan we toe dat Assad de (niet-ISIS) rebellen van Aleppo in de pan blijft hakken, alsook burgers met duizenden, in ruil voor de belofte dat het zonder hem erger wordt? En voor de rest duimen maar dat het kalifaat op een goeie dag zichzelf opheft om in Genk een kebab zaak te beginnen.

De oorlog tegen ISIS, waarvoor u met zoveel klassiek aplomb onze bereidheid petitioneert, het terugrollen van dat bangelijke bolwerk in de woestijn, zijn we daartoe echt bereid? Blijven we hier in Europa zandzakjes vullen, voor elke badgast een soldaat, en hier en daar een boude uitspraak, dat Moslims de homo’s met rust moeten laten en dat Zwarte Piet van ons is?
Of gaan we echt op missie? Leggen we een wapenembargo op aan Saoedi-Arabië? Laat Frankrijk haar fregatten-deal met SISI varen? Zijn we bereid blauwhelmen te sturen om de Syrische staat veilig te maken voor democratie, samen met andere landen in VN-verband? Is de Belgische diplomatie bereid haar nek uit te steken voor een vredesconferentie? En als die mislukt, opnieuw, en opnieuw, stick and carrot, tot het wel lukt? Of blijft het inderdaad bij kaarsjes en knuffels (en stoere taal)?

Heruitvinden.
Het einde van de tweede wereldoorlog bracht vrede. De jongste generaties, toch die van Europa, namen ze misschien voor vanzelfsprekend. Wat ons ook ontgaat is dat onze niet-Westerse evenknieën ze schier gekend hebben. Dat een echte herverdeling van opportuniteit, vrijheid, ontplooiing en alle rechten en plichten en idealen van de Verlichting, voor meerdere miljarden inwoners van deze aardkloot uitbleven. Om het met Ghandi te stellen, Westerse beschaving is een geweldig idee, maar alles kan beter. De teksten van die oude Grieken en Romeinen werden geschreven door mensen. Net zoals de Koran en de Bijbel. Voor je het weet vergeet je dat het klassieke Griekenland een oligarchie was met beperkt censuskiesrecht en potscherven-justitie, en dat die befaamde Hoplieten in feite slaven waren.

Opiniebijdrage Mo*, 31 juli 2016

Advertisements

Leave a comment

Filed under boeken, Books, Brussels, culture, Duitsland, economie, Education, Europe, extreem-rechts, fiscaliteit, Globalisering, History, International Affairs, Internet, Islam, Judaism, Mensenrechten, Middle East, Multiculturalism, oil, overbevolking, politiek, Social, United Nations, Verenigde Naties, Vluchtelingen

Goodbye Odessa

Georgian singer Nino Katamadze, live at Ibiza Club, Odessa

Either my social skills are improving, or folks here are really nice, I say to myself walking up to the pulpit to witness the marriage between new friends. Barely a week in, and I have already found what I’d come looking for: the meeting point betwixt east and west. Zhe melting pot entre Beijing and Brussels. Yulia, the happy bride, has the blood of Genghis Khan in her (or at least a Chinese father). In terms of red goo I go no further than so many steaks saignant, or hearing white-robed men mumble incoherently about imbibing the juice of Jesus or some such nonsense.

Here, in the city formerly known as Khadjibey, most of the facades are Tsarist Russian, but Ottoman influences can be spotted everywhere in the um, architectural… ancient crossing of the caravans… and so on and so forth [copy-paste your favorite wikipedia entry]. The gist of it: everything’s kinda glued together. The minutes and eons. Mass-ish tourism and the type of coffee place that serves Americano as Espresso, adulterated at will by means of hot water served on a wooden cutting board. I’m talking hip, and the deadly beauty that hasn’t taken any prisoners since world war II. The vacant strut that says “What?” with every step, well-heeled against impossible odds, high-heeled on impossible cobbles.

Odessa is special,” someone said. “It’s not Ukrainian. It’s not Russian.” The latter are staying away since the latest fracas further east. Their place is taken by Ukrainians, who used to vacation in the Crimea. Cry me a river… And Egyptians, I couldn’t help but overhear from a particularly jolly table adjacent ours, Turks, Romanians, Germans, the list goes on. As pots go; what has been melted, cannot be unmolten.

The city shrugs off the centuries, self-proclaimed sentries be damned. Minorities become majorities and vice versa. Somewhere a supernova explodes. It don’t matter to Jesus. One’s thoughts wander to that other town, from Odessa to Brussels, Black Sea to backseat. Another such place whose soul is not one thing, however much its constituent parts partaking in the muddle muscle to pretend (now repeat!).

Identity is plural. Place is nothing without time. Flags don’t mean a thing. Blood is thicker than water but to dust we all return must.

Leave a comment

Filed under Europe, History, International Affairs, Multiculturalism, Travel

The world’s worst-kept secret.

My arms are growing out of my ass.” Don’t picture it. Just accept that this is the Russian way of saying you have two left hands. Or at least that’s how it’s translated to English. Live to travel, and travel to learn random facts of life. Or to pay EUR 1,30 for a coffee plus perfectly good cherry juice. Oh, and those stairs, the Potemkin staircase, birthplace of the 1905 Russian revolution, at least according to the movie; they sell selfish dicks there now. I mean selfie sticks. I am talking about Odessa. A city that is so hot, it’s pronounced ‘Oh Dieu, ca!’ 4th largest population center of a country that probably flares off about 15% of its national gas imports in commemorative eternal flames. As in, the hot breath of history. As in, you could roast marshmellows on this thing. Or minorities, as has been the case on more than one occasion.

IMG_0233There is nice place,” the gold-hearted baboushka I’m AirBnB’ing with confides. “For coffee. Mmm…,” she wracks her brain. Then it hits her: “McDonalds!” “I’ve heard of it,” I nod. “I’ll definitely check it out.” Out there, where the streets are literally, alliteratively, littered with heart-achingly beautiful porticos, nonchalantly abandoned to the grinding teeth of time. Or as they’re known in Brussels: real-estate developers. The beasts have yet to discover this city. Only a civil war can save it from such a terrible fate. Fingers crossed. If spirits had limbs all the Russians, Jews, Ukrainians, Poles, Germans, Greeks, Tatars, Belarusians, Molds (folks from Moldova?), and Armenians who have lived here over the centuries will no doubt do likewise. I will not, I repeat not mention the electric tourist trolleys carting folks to and fro, dizzyingly about the Disneyfied parts of the old town. If there’s one thing I hate more than bermuda’d gawkers, it’s snobbery. I gawk better than most. I was not here first. The only prize I’m still in the running for is Who can sweat the most. Winning that, hands down. Down there, where the sidewalks sizzle.

1 Comment

Filed under Europe, History, Judaism, Multiculturalism, Travel